Gazi Mustafa Kemal Atatürk; Bolu'yu Ankara'dan önce görmeliydim
Atatürk’ün Bolu’ya Gelişinin 82’inci yıldönümü çeşitli etkinliklerle kutlanacak. 1934 yılında ilimizi ziyaret eden Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk, Bolu’ya geldiği zaman fırka tepesinden Bolu Obası'na bakarak "Bolu'yu Ankara'dan önce görmeliydim" demişti. Bu söz daha sonra Bolulular tarafından “Acaba, Gazi Bolu'yu başkent yapmadığı için mi üzüldü” şeklinde yorumlanmıştı.
Cumhuriyetimizin kurucusu Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün Bolu’ya gelişinin 82’inci yıldönümü çeşitli etkinliklerle kutlanacak.
ATATÜRK'ÜN BOLU'YA GELİŞİNİN 82'İNCİ YILDÖNÜMÜ KUTLAMA ETKİNLİKLERİ PROGRAMI
17 TEMMUZ PAZAR
09.15: Atatürk'ün Temsili olarak Karşılanması ve Halk Oyunları Gösterisi
Yer: Uğur Mumcu Parkı
09.30: Atatürk'e Saygı Yürüyüşü
Uğur Mumcu Parkı-İzzet Baysal Caddesi - Anıtpark
10.00: Anıtpark'taki Tören
Çelenklerin Sunulması
Saygı Duruşu- İstiklal Marşı
Anıt Özel Defterinin İmzalanması ve Okunması
17.30: Bolu Belediyesi Köroğlu Halk Dansları Gösterisi
Yer: Kent Meydanı
19.00: Edirne Belediye Bandosu Konseri
Yer: Kent Meydanı
Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün Bolu’ya gelişi;
Bu tarihe kadar Gazi Bolu'ya gelmemişti. Seyahatlerini genellikle tren ve Ege, Akdeniz, Karadeniz'de vapur yoluyla yapmaktaydı. Bu yüzden İstanbul yolculuğu Bolu güzergâhının dışında kalmaktaydı. Bolulular Gazi'nin Bolu'ya gelmesini çok istemekte ve bu arzularını Gazi'ye iletmekteydiler. Nihayet, 1934 Temmuz'unun başlarında Atatürk'ün yaveri Cevat Abbas (Gürer) Bolu'ya gelmiş ve Belediye başkanı Baytar Reşit (Aker)'e Gazi'nin Bolu'ya geleceğini müjdelemişti. Şehir büyük bir sevince bürünmüş ve O'nu en iyi şekilde karşılamak için komiteler kurulmuştu. Hisar denen eski Halk Fırkası Binası (şimdiki Kültür Sarayı)nın yoluna halılar sermeye karar verildi. Ancak, hazırlıkları yerinde görmek için 15 Temmuz 1934'de Bolu'ya gelen Gazi'nin yaveri Abbas Bey O'nun böyle gösterişlere kızdığını;
-"Ben saltanat heveslisi değilim. Halktan biriyim. Cumhuriyet adamı olarak karşılanmak isterim" dediğini nakledince bundan vazgeçebildi
Gazi, 16 Temmuz 1934'de Ankara'dan yola çıkarak Kızılcahamam'a geldi ve geceyi çadırda geçirdi. 17 Temmuz günü yanındaki maiyetiyle saat 12.00'de Gerede'yi şereflendirdiler. Bütün Gerede halkı Gerede’nin girişinde toplanarak O'nu coşkun bir tezahüratla karşıladı. Öğle yemeğini yedikten sonra da Bolu'ya hareket edildi.
Reisicumhur saat 17.00'de Bolu'ya geldi. Bolu halkı kendileri için büyük bayram kabul ettikleri bu günün neşe ve heyecanı içinde Gazi'nin geleceği yolu doldurmuşlar ve büyük kurtarıcılarını "Yaşa, var ol" sesleriyle ve büyük tezahüratla karşılamışlardır. Şehir baştan başa süslenmiş ve Gazi halkın yürekten gelen tezahüratı arasında misafir kalacağı Fırkaya doğru yola çıktı.
Gazi'nin yanında Recep Peker, Şükrü Kaya, Afet İnan, İsmail Hakkı Uzmay, Salih Omurtak Paşa, Cevat Abbas (Gürer) ve koruma görevlileri vardı. Önce Kuruçay'a gidilmiş, sonra Hisar'daki Halk Fırkası Binasına gelinmiştir. O, spor gömleği ve elindeki siyah kuşaklı beyaz fötr şapkası ile dikkat çekmekteydi. Şapkası ile halkı selamladı. Halk kendisine coşkun sevgi gösterisinde bulundu. Karşılayıcıların büyük bir kesiminin gençlerden oluşması O'nun dikkatini çekti ve yanındakilere gülümseyerek:
-"İşte Türkiye Cumhuriyeti'nin geleceği bunlardır. Bu gençlere değer vermeli ve en iyi biçimde yetişmeleri sağlanmalıdır. Çünkü, Cumhuriyet bunların omuzlarında yükselecektir" dedi. Fırkadan Bolu Obası'na bakan ve Aladağlar'daki lacivert ormanların etkisine kapılarak:
-"Bolu'yu Ankara'dan önce görmeliydim" demesi daha sonra Bolulular tarafından acaba Gazi Bolu'yu başkent yapmadığı için mi üzüldü şeklinde yorumlandı.
Gazi'nin şerefine şehir baştanbaşa aydınlatılmış ve ulu önderin kaldığı Halkevinin önüne toplanan binlerce halk geç vakte kadar neşe ve heyecan içinde şenlikler ve büyük bir fener alayı yapmışlardır. Özellikle gençler heyecanlı hitabelerle Gazi'ye olan bağlılıklarını ifade etmişler ve bu konuşmalar halk tarafından coşkun gösterilerle alkışlanmıştır. Bu tezahüratı kaldıkları yerde izleyen Gazi, halkın yanına gelerek ve memnunluğunu, teşekkürlerini beyan etmek suretiyle ifade etti.
Fırkada Gazi şehrin sorunları hakkında bilgi aldı. Akşam yemeği Gazi'nin Bolulu özel aşçısı tarafından hazırlandı. Sofrada Behire Hanım çok güzel konuşmalar yapıyordu. Konu daha çok tarih üzerindeydi. Behire Hanım Cumhuriyet ile ilgili konuların halka aktarılmasını ön görüyordu. Atatürk bu genç ve çalışkan hanıma:
-"Senin adın bundan sonra Bediz olsun. Seninle Türk Kadınının temsilcisi olarak Mecliste çalışmak isterim" dedi.
Bediz Morava ilk seçimde Konya milletvekilliğini kazandı. Gece Fırkada kalan Gazi, 18 Temmuz sabahı Türk sularına Yunan teknesinin girdiği kendisine ateş açıldığı, Yunanlıların buna itiraz ettiklerini öğrendi. Gerekli bilgiyi alan Gazi, yaverini yanına çağırıp, Türk askerinin görevini yaptığını ifade etti.. Bu olay O'nun canını sıktı. Belki de bunun etkisi ile fazla kalmayı düşündüğü Bolu'dan erken ayrılmıştır. Giderken kendisi için ayrılan özel deftere şunları yazmıştır:
18.VII.1934
"Bolu Halkevinde bir gece kaldım. Bolu'nun güzelliğinden, Halk'ın çoşkun sevinçlerinden çok mütehassis oldum."
Gazi M. Kemal
